Kiedy umowa zlecenie i B2B będą liczyć się do stażu pracy? Zmiany od 2026 roku
Od 1 stycznia 2026 roku wejdą w życie przepisy, które wprowadzą jedną z największych od lat zmian w zakresie ustalania stażu pracy. Dla wielu osób będzie to oznaczać, że czas przepracowany na umowie zlecenie, kontrakcie B2B czy nawet prowadzenie działalności gospodarczej zostanie wreszcie uznany jako okres pracy. Zmiany te wpłyną nie tylko na możliwość awansu zawodowego czy naliczania dodatków, ale również na wymiar urlopu wypoczynkowego – czyli czy przysługuje nam 20 czy 26 dni wolnego.
Czego dowiesz się z tego artykułu:
- jakie zmiany w przepisach wejdą w życie w 2026 roku,
- które formy zatrudnienia (B2B, zlecenia, działalność) będą wliczane do stażu pracy,
- kiedy możesz zyskać 26 dni urlopu zamiast 20,
- jak zgłosić okresy pracy na zleceniu lub działalności, aby zostały uwzględnione,
- czy nauka, szkoła i studia również wliczają się do stażu,
- jakie dokumenty i wnioski należy złożyć w ZUS, by potwierdzić te okresy.
Nowe zasady ustalania stażu pracy od 2026 roku
Od 2026 roku definicja stażu pracy zostanie znacząco rozszerzona. Obecnie do stażu pracy wliczają się głównie okresy zatrudnienia na podstawie stosunku pracy. Od nowego roku katalog ten będzie jednak znacznie szerszy.
Nowelizacja ustawy o Kodeksie pracy wprowadza zasadę, że do stażu pracy będą wliczane okresy, w których dana osoba podlegała ubezpieczeniom społecznym lub niekiedy okresy, w których taka osoba nie podlegała ubezpieczeniom. Wszystkie te okresy są wymienione w ustawie nowelizującej i będą umieszczone w przepisach kodeksu pracy od art. 302 k.p.
Oznacza to, że dla celów ustalania długości stażu pracy liczyć się będą nie tylko etaty, ale również:
- umowy zlecenia i o świadczenie usług,
- jednoosobowa działalność gospodarcza,
- okresy współpracy przy działalności gospodarczej (np. członkowie rodziny pomagający w firmie),
- praca za granicą,
- inne okresy składkowe udokumentowane przez ZUS.
To duża zmiana, która ma na celu wyrównanie praw osób pracujących poza etatem – zleceniobiorców, freelancerów i samozatrudnionych. Dzięki niej pracownicy, którzy przez lata wykonywali zlecenia lub prowadzili działalność gospodarczą, nie będą już zaczynać „od zera” po przejściu na etat.
Kiedy umowa zlecenie i działalność B2B będą liczone do stażu pracy?
Zgodnie z nowymi przepisami, od 1 stycznia 2026 roku każdy okres, w którym dana osoba odprowadzała składki na ubezpieczenia społeczne, będzie wliczany do stażu pracy. Dotyczy to także osób, które przez lata pracowały na umowie zlecenie lub prowadziły działalność gospodarczą w modelu B2B.
Do tej pory te formy aktywności zawodowej nie zawsze wpływały na długość stażu pracy, przez co wiele osób – mimo wieloletniego doświadczenia – miało prawo jedynie do 20 dni urlopu lub niższych dodatków stażowych. Po zmianach sytuacja się zmieni, bo w świetle znowelizowanych przepisów do stażu pracy będą się wliczać m.in.:
- umowa zlecenia,
- działalność gospodarcza (B2B),
- okres współpracy przy działalności gospodarczej,
W praktyce oznacza to, że wiele osób szybciej uzyska prawo do wyższego wymiaru urlopu oraz dodatków stażowych.
26 dni urlopu zamiast 20 – kiedy przysługuje dłuższy urlop po zmianach?
Nowelizacja przepisów o stażu pracy od 2026 roku bezpośrednio wpłynie na to, kiedy pracownik uzyska prawo do 26 dni urlopu wypoczynkowego.
Zgodnie z Kodeksem pracy, wymiar urlopu zależy od długości stażu pracy:
| Staż pracy | Wymiar urlopu wypoczynkowego |
| krótszy niż 10 lat | 20 dni |
| co najmniej 10 lat | 26 dni |
Do tej pory wielu pracowników, którzy przez lata pracowali na umowach cywilnoprawnych (zlecenie, B2B), zaczynało nowy stosunek pracy na etacie z „zerowym” stażem, a więc z 20 dniami urlopu.
Od 2026 roku to się zmieni — okresy zlecenia, samozatrudnienia i inne składkowe będą sumowane z dotychczasowym zatrudnieniem.
Dzięki temu np.:
- osoba, która prowadziła firmę przez 8 lat i następnie podjęła pracę na etacie, będzie miała już 10-letni staż pracy,
- zleceniobiorca, który przez kilka lat regularnie odprowadzał składki ZUS, zyska prawo do 26 dni urlopu szybciej niż dotychczas.
To realna poprawa sytuacji tysięcy osób, które dotychczas były w mniej korzystnej pozycji względem pracowników etatowych.
Jak zgłosić okresy pracy na zleceniu lub działalności, aby ZUS je uwzględnił?
Aby okresy pracy na zleceniu, kontrakcie B2B lub prowadzenia działalności gospodarczej zostały zaliczone do stażu pracy, konieczne będzie udokumentowanie ich w ZUS. Samo odprowadzanie składek nie wystarczy — pracownik będzie musiał potwierdzić te okresy poprzez złożenie odpowiedniego wniosku.
Od 2026 roku w systemie PUE ZUS (Platforma Usług Elektronicznych) dostępny będzie specjalny formularz, dzięki któremu można:
- złożyć wniosek o wydanie zaświadczenia o okresach składkowych,
- potwierdzić okresy zlecenia, działalności gospodarczej lub współpracy,
- pobrać zaświadczenie w formie elektronicznej i przedstawić je pracodawcy.
Warto pamiętać, że:
- dokument potwierdzający okresy składkowe wydaje ZUS, a nie pracodawca,
- pracownik sam musi zadbać o to, by te dane znalazły się w jego aktach osobowych,
- jeśli ZUS nie ma informacji o danym okresie, należy przedstawić np. umowy zlecenia, potwierdzenia opłacania składek lub inne dowody.
Pracodawca nie może samodzielnie zaliczyć tych okresów do stażu pracy bez oficjalnego potwierdzenia z ZUS.
Nie wiesz jak to sprawdzić? Skontaktuj się z nami!
Czy nauka i studia wliczają się do stażu pracy po zmianach?
Zmiany w przepisach, które wejdą w życie od 2026 roku, nie znoszą dotychczasowych zasad dotyczących zaliczania nauki i studiów do stażu pracy. Nadal obowiązywać będzie zasada, że określone etapy edukacji można doliczyć do ogólnego stażu pracy, jeśli nie pokrywają się one z okresem zatrudnienia.
Zgodnie z obowiązującym Kodeksem pracy:
- ukończenie zasadniczej lub średniej szkoły zawodowej – daje możliwość zaliczenia do stażu okresu trwania nauki, ale nie dłużej niż czas przewidziany programem nauczania;
- ukończenie średniej szkoły ogólnokształcącej – wlicza do stażu 4 lata;
- szkoła policealna – wlicza do stażu 6 lat;
- studia wyższe – dają prawo do doliczenia 8 lat do stażu pracy.
Oznacza to, że absolwent studiów wyższych, który po ukończeniu nauki podejmuje pracę, już na starcie ma 8 lat stażu pracy.
Nowelizacja z 2026 roku nie likwiduje tego przywileju, ale go uzupełnia — bo do tych 8 lat będzie można dodatkowo doliczyć np. lata pracy na zleceniu w trakcie studiów, jeśli w tym czasie były opłacane składki.
W efekcie osoba, która np. studiowała i równocześnie pracowała na umowie zleceniu, może szybciej osiągnąć próg 10 lat stażu pracy, a tym samym szybciej uzyskać 26 dni urlopu.
Jak obliczyć łączny staż pracy po zmianach i jakie dokumenty przygotować?
Po wejściu w życie nowych przepisów w 2026 roku, łączny staż pracy będzie obejmować znacznie więcej okresów niż dotychczas. W praktyce, aby mieć pewność, że wszystkie okresy zostaną uznane, warto przygotować następujące dokumenty:
- zaświadczenie z ZUS o okresach podlegania ubezpieczeniom społecznym,
- umowy cywilnoprawne,
- dyplomy lub świadectwa ukończenia szkoły lub uczelni wyższej,
- świadectwa pracy z poprzednich miejsc zatrudnienia.
To właśnie na podstawie tych dokumentów pracodawca ustali Twój łączny staż pracy, który wpływa m.in. na:
- wymiar urlopu wypoczynkowego (20 lub 26 dni),
- wysokość dodatku stażowego,
- prawo do nagrody jubileuszowej,
- kwalifikacje do niektórych stanowisk w administracji publicznej.
Warto więc już teraz — jeszcze przed wejściem przepisów w życie — sprawdzić swoje dane w ZUS, pobrać historię ubezpieczeń i przygotować komplet dokumentów, aby po 1 stycznia 2026 roku nie mieć problemów z ich uznaniem.
Co zrobić, jeśli pracodawca nie chce uznać dodatkowych okresów do stażu pracy?
Choć nowe przepisy od 2026 roku jasno określają, że okresy pracy na zleceniu, działalności gospodarczej czy współpracy będą wliczane do stażu pracy, to w praktyce mogą pojawić się sytuacje sporne. Niektórzy pracodawcy mogą mieć wątpliwości co do dokumentów lub niechętnie przyjmować zaświadczenia dotyczące okresów składkowych z ZUS.
W takiej sytuacji pracownik ma kilka możliwości działania:
- Złożenie pisemnego wniosku do pracodawcy o ponowne przeliczenie stażu pracy, z dołączeniem kompletu dokumentów (np. zaświadczenia z ZUS, umów, potwierdzeń opłacania składek).
- W przypadku odmowy – można skierować sprawę do sądu pracy, który rozstrzygnie, czy dane okresy powinny być zaliczone do stażu pracy.
Warto pamiętać, że nowelizacja ma charakter obowiązujący, a nie fakultatywny — oznacza to, że pracodawca nie może samodzielnie zdecydować, czy zalicza okres zlecenia lub B2B do stażu. Jeśli spełnione są warunki (czyli opłacane były składki ZUS), ma obowiązek to uznać.
W przypadku problemów z ustaleniem, jak prawidłowo dochodzić swoich praw, warto skorzystać z pomocy prawnika.
Podsumowanie
Zmiany, które wejdą w życie od 2026 roku, to jeden z największych kroków w stronę ujednolicenia zasad zatrudnienia w Polsce. Dzięki nim tysiące osób pracujących na umowach cywilnoprawnych lub prowadzących działalność gospodarczą wreszcie zyskają równe prawa w zakresie stażu pracy, urlopu czy dodatków stażowych.
W praktyce oznacza to, że:
- zleceniobiorcy i samozatrudnieni szybciej osiągną prawo do 26 dni urlopu,
- okresy pracy na B2B i zleceniach będą wliczane do stażu pracy, jeśli były opłacane składki ZUS,
- można zgłosić wcześniejsze okresy składkowe w ZUS i uwzględnić je w aktach pracowniczych,
- nauka wciąż wlicza się do stażu pracy, a praca w czasie studiów może dodatkowo zwiększyć jego długość,
- pracodawcy będą mieli obowiązek uwzględnić wszystkie okresy potwierdzone przez ZUS.
Nowe przepisy to szansa na bardziej sprawiedliwy system pracy, który nie dzieli już pracowników według formy zatrudnienia, ale według faktycznie przepracowanych i ubezpieczonych lat.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
1. Czy umowa zlecenie będzie wliczać się do stażu pracy od 2026 roku?
Tak. Od 1 stycznia 2026 roku każda umowa zlecenie, w ramach której odprowadzano składki ZUS, będzie liczona do stażu pracy — zarówno do celów urlopowych, jak i uprawnień stażowych.
2. Czy prowadzenie działalności gospodarczej (B2B) też się wliczy?
Tak, jeżeli w czasie prowadzenia działalności były regularnie opłacane składki na ubezpieczenia społeczne, aczkolwiek okres prowadzenia działalności przez pierwsze 6 miesięcy z ulgą na start również będzie traktowane jako staż pracy.
3. Kiedy mogę mieć 26 dni urlopu, a nie 20?
Po przekroczeniu 10 lat stażu pracy. Od 2026 roku do tego stażu będą wliczane również lata przepracowane na zleceniu, B2B i inne okresy składkowe, więc więcej osób szybciej osiągnie prawo do 26 dni urlopu.
4. Czy nauka i studia wliczają się do stażu pracy?
Tak. Nadal obowiązuje zasada, że np. ukończenie studiów wyższych daje 8 lat stażu pracy. Co więcej, jeżeli w trakcie studiów dana osoba pracowała na zleceniu i opłacała składki, te okresy także zostaną doliczone.
5. Co zrobić, jeśli pracodawca nie chce zaliczyć okresów zlecenia lub B2B?
W pierwszej kolejności złóż pisemny wniosek do pracodawcy o zaliczenie konkretnych okresów do stażu pracy. Jeśli to nie pomoże, możesz skierować sprawę do sądu pracy. Warto też skonsultować się z prawnikiem specjalizującym się w sprawach z prawa pracy, który pomoże przygotować odpowiednią dokumentację.
radca prawny Katarzyna Klemba
Specjalistka w zakresie prawa pracy i spraw ZUS. Dzięki wieloletniemu doświadczeniu i licznym sukcesom zawodowym cieszy się zaufaniem klientów i opinią jednej z najlepszych prawniczek w kraju.
Potrzebujesz pomocy? Skontaktuj się z nami!
Zajrzyj też na nasze inne blogi!
